08 oktober 2026
565 miljard extra in publieke en private investeringen nodig om R&D-doelen te behalen
Emma Zürcher
Senior beleidsmedewerker
Stel uw vraag
Meer informatie nodig? Stel uw vraag aan één van onze medewerkers
08 oktober 2026
Senior beleidsmedewerker
Meer informatie nodig? Stel uw vraag aan één van onze medewerkers
De Europese Commissie heeft haar tweejaarlijkse Science, Research and Innovation performance of the EU (SRIP)-rapport gepubliceerd. Daaruit blijkt dat de sterke wetenschappelijke positie van de Europese Unie onder toenemende druk staat. Er wordt te weinig geïnvesteerd in onderzoek en ontwikkeling (R&D) en door het gefragmenteerde onderzoekslandschap benut de EU haar potentie niet volledig. Ook slagen lidstaten er onvoldoende in om innovatieve producten en technologieën naar de markt te brengen. Volgens het rapport moet er fors en gericht geïnvesteerd worden om te concurreren met China en de VS.
Het rapport Toont aan dat de sterke basis voor wetenschappelijk onderzoek in de EU onder druk staat. De EU staat tweede in wetenschappelijke output en is koploper op het gebied van academische vrijheid en open science. Ook groeit de Europese Onderzoeksruimte (ERA) snel. Tegelijkertijd is het Europese aandeel in nieuwe patenten sinds 2000 gehalveerd, terwijl het Chinese aandeel snel toeneemt. Daarnaast heeft de EU moeite om wetenschappelijk talent te behouden. Met name vrouwelijke onderzoekers in STEM vertrekken vaak uit de EU. Bovendien blijft het lastig om innovatieve producten en technologieën naar de markt te brengen.
Vooral private investeringen in R&D blijven ver achter bij de VS en China. Complexe en gefragmenteerde regelgeving werpt drempels op voor investeerders. Ondanks Europese initiatieven zoals de European Innovation Council (EIC) die zich richten op het aantrekken van private investeringen blijft er daarom een tekort aan financiering vanuit deze hoek. Het rapport stelt dat er 565 miljard euro extra aan publieke en private financiering nodig is om de doelen te behalen.
De fragmentatie van het Europese onderzoeks- en innovatielandschap leidt daarnaast tot duplicatie en beperkt de mogelijkheden om resultaten te bundelen en op te schalen. Bovendien zijn investeringen ongelijk verdeeld over lidstaten en regio's, en sluiten Europese en nationale investeringen niet altijd goed op elkaar aan. Extra investeringen alleen volstaan niet: programma's moeten ook beter op elkaar worden afgestemd en lidstaten moeten op Europees niveau nauwer samenwerken.
Elke twee jaar publiceert de Europese Commissie het 'Science Research and Innovation Performance of the EU'-rapport (SRIP). In dit rapport beschrijft de Commissie aan de hand van een grote groep indicatoren de staat van het Europese onderzoekslandschap. Dit document moet inzicht bieden in hoe het beleid rondom wetenschap, onderzoek en innovatie voor de komende twee jaar eruit moet zien.
Mede geschreven door Pepijn Welvaarts
Register now: Neth-ER Network Conference 2026
Concurrentiekracht en strategische autonomie opnieuw centraal in State of the Union
Nieuwe Innovatieverordening moet aanbesteding en financiering van Europese innovaties versnellen en versterken
Neth-ER publishes recommendations for dual-use R&I in Horizon Europe 2028–2034